Ruto Atetea Bei ya Juu ya Mafuta Kenya, Asema Majirani ni "Masikini" Zaidi

 

Rais William Ruto amejitokeza kukanusha malalamishi ya Wakenya kuhusu kupanda kwa gharama ya mafuta, akidai kuwa bei hiyo inaakisi hadhi ya Kenya kama nchi ya kipato cha kati (Middle-Income Country) ikilinganishwa na majirani zake katika Ukanda wa Afrika Mashariki.

Akizungumza siku ya Jumapili katika kanisa la Karen, Rais Ruto alijibu ukosoaji mkubwa kutoka kwa umma uliojitokeza baada ya bei ya mafuta nchini Kenya kupita ile ya mataifa jirani kama Tanzania na Uganda.

Hadhi ya Uchumi na Miundombinu

Katika utetezi wake, Rais Ruto alieleza kuwa Kenya haiwezi kulinganishwa na nchi jirani ambazo alizitaja kuwa katika kundi la "nchi zilizoendelea kwa kiwango cha chini" (Least Developed Countries).

"Ninajua Wakenya wengi wanauliza mbona bei ya mafuta Kenya ni tofauti na majirani zetu. Kenya ni nchi ya kipato cha kati, majirani zetu ni nchi zilizoendelea kidogo. Kuna tofauti kubwa. Kama unataka kulinganisha Kenya kwa haki, ilinganishe na nchi nyingine za kipato cha kati," alisema Rais Ruto.

Rais alisisitiza kuwa kodi zinazotozwa kwenye mafuta, hasa Ushuru wa Matengenezo ya Barabara (Road Maintenance Levy), ni muhimu kwa ajili ya kugharamia mtandao mpana wa barabara nchini. Alidai kuwa Kenya ina zaidi ya kilomita 20,000 za barabara za lami, kiwango ambacho alisema kinapita jumla ya mtandao wa barabara wa nchi zote jirani za Afrika Mashariki zikiunganishwa.

Shinikizo la Kupunguza Bei

Hata hivyo, kauli ya Rais inakuja wakati kukiwa na shinikizo kutoka kwa baadhi ya viongozi wa kisiasa kutaka bei hiyo ishushwe. Mbunge wa Kiharu, Ndindi Nyoro, ametoa wito kwa serikali kufanya marekebisho ya dharura ili kupunguza bei ya mafuta kwa angalau KSh 27.

Mapendekezo ya Nyoro ni pamoja na:

Kuondolewa kwa nyongeza ya KSh 7 ya ushuru wa mafuta iliyowekwa mwaka 2024.

Kupunguza kodi ya VAT kwa 5% (itakayookoa KSh 8).

Kutumia KSh 5 bilioni kutoka Hazina ya Kuimarisha Mafuta (Fuel Stabilisation Fund) kupunguza KSh 12 zaidi.

Hali ya Kikanda

Ripoti ya hivi karibuni kutoka kwa Mamlaka ya Kudhibiti Nishati na Mafuta (EPRA) ilionyesha kuwa Kenya sasa ndiyo nchi inayolipa gharama ya juu zaidi kwa mafuta ya petroli na dizeli katika kanda hii. Hali hii imeendelea kuzua mijadala mikali kuhusu gharama ya maisha, huku wananchi wakihofia kupanda kwa bei ya bidhaa muhimu na usafirishaji.

Wakati Rais akisisitiza kuwa bei hizo ni gharama ya maendeleo, mamilioni ya Wakenya wanaendelea kusubiri kuona kama mapendekezo ya kupunguza kodi yatazingatiwa ili kutoa afueni kwa walaji.

Source:TUKO.co.ke